Άρθρο της “The Telegraph” που διαφημίζει τα αρχαία του Μετρό της Θεσσαλονίκης

Parallaximag.gr, 22.04.2019

 Ένα εκτενές θέμα για τις ανακαλύψεις της αρχαιολογικής σκαπάνης με αφορμή τις εργασίες κατασκευής του Μετρό της Θεσσαλονίκης δημοσιεύει η Βρετανική εφημερίδα The Telegraph. “Η πρόοδος του Μετρό έχει καθυστερήσει λόγω του μεγάλου αριθμού αντικειμένων που βρέθηκαν κάτω από τους δρόμους της δεύτερης μεγαλύτερης πόλης της Ελλάδας” αναφέρει χαρακτηριστικά το κείμενο στο οποίο επισημαίνεται μεταξύ άλλων πως κατά τη διάρκεια κατασκευής του Μετρό “οι αρχαιολόγοι έχουν βρει πάνω από 300.000 αντικείμενα από νομίσματα, κοσμήματα, μαρμάρινα αγάλματα, αμφορείς, λάμπες πετρελαίου και αγγεία για αρώματα.” Στο κείμενο γίνεται ιδιαίτερος λόγος για την ανακάλυψη ενός πλακόστρωτου δρόμου, του Decumanus Maximus, ο οποίος διέσχιζε την καρδιά της Θεσσαλονίκης τον 6ο αιώνα μ.Χ., καθώς και για τα απομεινάρια κατοικιών, καταστημάτων, εργαστηρίων και περισσότερων από 5.000 τάφων μερικοί εκ των οποίων περιείχαν εξαιρετικά χρυσά στεφάνια. Εκτός από τα αρχαιολογικά ευρήματα και την ιστορική αναδρομή της Θεσσαλονίκης σε βάθος αιώνων, ο συντάκτης της Βρετανικής εφημερίδας, κάνει μια εκτενή αναφορά στην αξιοποίηση των αρχαιολογικών ανακαλύψεων και την ενσωμάτωση τους στο τρόπο λειτουργίας του Μετρό. “Η ενσωμάτωση αρχαιολογικών χώρων σε ένα υπόγειο σιδηροδρομικό δίκτυο αποτελούσε τεράστια πρόκληση τόσο από πλευράς μηχανικής όσο και εξόδων” αναφέρει το δημοσίευμα το οποίο παραλληλίζει τις εργασίες με μια αντίστοιχη προσπάθεια που γίνεται εδώ και 2 χρόνια στο Μετρό της Ρώμης. “Τα υπόλοιπα ευρήματα από την ανασκαφή του μετρό θα προβληθούν σε διάφορα μουσεία της Θεσσαλονίκης” κλείνει το δημοσίευμα το οποίο και αποτελεί μια εξαιρετική διαφήμιση για την Θεσσαλονίκη.

 

ΔΙΗΜΕΡΙΔΑ-ΑΡΧΑΙΟΛΟΓΙΚΑ ΕΥΡΗΜΑΤΑ-ΜΕΤΡΟ

TV-100, 14.04.2019

Του Χρήστου Πέτρου

Μία καινούργια ιστορική αφήγηση για τη Θεσσαλονίκη δημιουργούν τα χιλιάδες κινητά αρχαιολογικά ευρήματα που εντοπίστηκαν στη διάρκεια των εργασιών για το μετρό της πόλης. Η επιστημονική παρουσίασή τους πραγματοποιήθηκε στο πλαίσιο διημερίδας που διοργάνωσαν η Γενική Διεύθυνση Αρχαιοτήτων και Πολιτιστικής Κληρονομιάς και η Εφορεία Αρχαιοτήτων Πόλης Θεσσαλονίκης σε συνεργασία με τη Διεύθυνση Προϊστορικών και Κλασικών Αρχαιοτήτων, την Εφορεία Αρχαιοτήτων Πόλης Αθηνών και την Εφορεία Αρχαιοτήτων Πειραιώς και Νήσων, στο Μουσείο της Αρχαίας Αγοράς Θεσσαλονίκης. Όπως έγινε γνωστό, στο περιθώριο της εκδήλωσης, αναμένεται το πράσινο φως από το Κεντρικό Αρχαιολογικό Συμβούλιο για τις μελέτες ανάδειξης των αρχαιοτήτων στους Σταθμούς Αγίας Σοφίας και Βενιζέλου του Μετρό. Ρεπορτάζ: Χρήστος Πέτρου Κάμερα: Σάκης Σώνης Μοντάζ: Παντελής Ταχτσής Μιλούν: ΠΟΛΥΞΕΝΗ ΑΔΑΜ-ΒΕΛΕΝΗ (Προϊσταμένη Γεν. Δ/νσης Αρχαιοτήτων & Πολιτιστικής Κληρονομιάς), ΓΙΩΡΓΟΣ ΣΚΙΑΔΑΡΕΣΗΣ (Προϊστάμενος Εφορείας Αρχαιοτήτων πόλης Θεσσαλονίκης)

 

Εφορεία Αρχαιοτήτων πόλης Θεσσαλονίκης Νέα ευρήματα ΜΕΤΡΟ 2018

Υπουργείο Πολιτισμού, 15.04.2019

ΕΦΟΡΕΙΑ ΑΡΧΑΙΟΤΗΤΩΝ ΠΟΛΗΣ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΜΕΤΡΟ Θεσσαλονίκης 2018. Νέα ευρήματα. Το βίντεο του φορέα στην εκδήλωση του Υπουργείου Πολιτισμού και Αθλητισμού «Δεν είναι όλα εφήμερα» Σημαντικές στιγμές του Υπουργείου Πολιτισμού και Αθλητισμού για το 2018, Μέγαρο Μουσικής Θεσσαλονίκης, Κυριακή, 31 Μαρτίου

 

 

Αρχαία τείχη έφεραν στο φως οι ανασκαφές

Ναυτεμπορική, 18.03.2019

«Νέα δεδομένα για την ελληνιστική Θεσσαλονίκη από τις ανασκαφές του μετρό» παρουσίασε με εισήγησή της, στο πλαίσιο της 32ης επιστημονικής συνάντησης για το αρχαιολογικό έργο στη Μακεδονία και τη Θράκη, η Γενική έφορος αρχαιοτήτων -πρώην διευθύντρια του αρχαιολογικού Μουσείου Θεσσαλονίκης και ανασκαφέας σειράς θέσεων στη Βόρειο Ελλάδα, κα Πολυξένη Βελένη.

Ήταν η Θεσσαλονίκη αρχικώς -στα ελληνιστικά χρόνια- μια μακρόστενη πόλη με ορεινά και πεδινά μέρη, η οποία ξεκινούσε από την Άνω Πόλη και έφθανε μέχρι τη θάλασσα;

Μια πρώιμη κατασκευή ενός τοίχου, κτισμένου με πράσινο σχιστόλιθο και δομημένου με λίθους εγκάρσια τοποθετημένους, το πλάτος του οποίου κυμαίνεται από 60 έως 90 εκατοστά που εντοπίστηκε στη διάρκεια των εκτεταμένων ανασκαφών στον σταθμό Αγίας Σοφίας, στο πλαίσιο της κατασκευής του Μητροπολιτικού Σιδηροδρόμου (μετρό), με προβληματική προς το παρόν ερμηνεία χρήσης, δημιουργεί ήδη ερωτηματικά και σκέψεις.

«Θα μπορούσε, άραγε, να είναι ένας πρώτος περίβολος της πόλης, ένα τείχος; Προς αυτή την κατεύθυνση, ενισχυτικό είναι το στοιχείο ότι ένα τείχος στον ίδιο άξονα και με κατεύθυνση προς τα νότια εντοπίστηκε σε μεγάλο μήκος στον δυτικό περίβολο της Μονής Βλατάδων. Αν αυτό συμβαίνει, τότε πιθανώς να έχουμε μια αρχικώς μακρόστενη πόλη με ορεινά και πεδινά μέρη, η οποία θα ξεκινούσε από την Άνω Πόλη και έφθανε μέχρι τη θάλασσα», έλεγε, μεταξύ άλλων, στην εισήγησή της, στην επιστημονική συνάντηση, η κα Βελένη, υπογραμμίζοντας, παράλληλα, πως «με αφορμή την κατασκευή του σημαντικού αυτού έργου υποδομής της πόλης, δόθηκε η ευκαιρία να ερευνηθεί και να μελετηθεί η στρωματογραφία της Θεσσαλονίκης από την ίδρυσή της μέχρι την πρόσφατη ιστορία της, σε ικανό βαθμό, οδηγώντας με περισσότερη βεβαιότητα στην εξαγωγή ασφαλέστερων πορισμάτων και τη διατύπωση νέων θεωριών και ερμηνειών».

Δείτε τη λύση της Αττικό Μετρό για το σταθμό Μετρό ΒΕΝΙΖΕΛΟΥ – Ypodomes.com

Αττικό Μετρό, Ypodomes.com, 11.01.2016

Το 2016 ξεκινά με μία σημαντική αποκλειστικότητα του ypodomes.com και αφορά την εξέλιξη του Μετρό Θεσσαλονίκης και ειδικότερα στο θέμα του σταθμού ΒΕΝΙΖΕΛΟΥ. Έτσι για εσάς το ypodomes εξασφάλισε αποκλειστικά το φωτορεαλιστικό βίντεο που δείχνει πως θα είναι ο σταθμός ΒΕΝΙΖΕΛΟΥ με την πρόταση της Αττικό Μετρό η οποία είχε αρχικά γίνει αποδεκτή.

Στο βίντεο όπως φαίνεται, μπορείτε να δείτε τις αρχαιότητες που έχουν βρεθεί στη θέση του σταθμού και στην οποία είχε προκριθεί η απόσπαση και εναποτοποθέτηση τους σε ποσοστό 85%. Ο χώρος του επιπέδου -1 του σταθμού ουσιαστικά θα είναι ένας μουσειακός χώρος προφυλαγμένος από τον καιρό με γυάλινο πάτωμα (ίδιο με εκείνο του Μουσείου της Ακρόπολης) για την απρόσκοπτη θέαση των αρχαιοτήτων.

Να σημειώσουμε πως με πιο πρόσφατη απόφαση του ΥΠΠΟ ανατράπηκε η προηγούμενη και προκρίθηκε η λύση της παραμονής των αρχαίων, οδηγώντας πρακτικά τον σταθμό στις καλένδες, με άγνωστη χρονική υλοποίηση. Από άποψη σπουδαιότητας ο σταθμός ΒΕΝΙΖΕΛΟΥ είναι ότι είναι για την Αθήνα ο σταθμός ΣΥΝΤΑΓΜΑ και η μη υλοποίηση του ή η μεγάλη καθυστέρηση στη λειτουργία του θα αποδυναμώσει την συνολικότερη λειτουργία της βασικής γραμμής.

 

Studio Θεσσαλονίκη – Radio1d.gr

Radio1d.gr, 04.01.2016

 Συνέντευξη του Χάρη Κυπριανίδη. προέδρου του σωματείου εργαζομένων του Μετρό Θεσσαλονίκης, στο radio1d.gr και τους δημοσιογράφους Σάκη Αποστολάκη και Ανδρέα Σταματόπουλο.

 

Παραμένει το μυστήριο για το σταθμό Βενιζέλου

Voria.gr, 05.12.2015

Της Άννης Καρολίδου

Εάν το Μετρό Θεσσαλονίκης ήταν ….γέφυρα, θα κόντευε, πιθανότατα, να ολοκληρωθεί.  To έργο έχει στην κυριολεξία γίνει γέφυρα μεταξύ τριών Κοινοτικών Πλαισίων Στήριξης, είναι στα «κόκκινα» από τα 181 έργα προτεραιότητες του ΕΣΠΑ 2007-2013 και, βρίσκεται μια ανάσα από την απένταξη, σαν συγχρηματοδοτούμενο, το οποίο σημαίνει ότι θα πρέπει να επιστραφούν στην Κοινότητα, εντόκως, τα κονδύλια που διατέθηκαν.

Το έργο που άρχισε με πολλά προβλήματα, έγραφε ήδη σοβαρές καθυστερήσεις, όταν το Δεκέμβριο του 2014, η ανάδοχος κοινοπραξία κατέβασε το διακόπτη. Σήμερα- αφού πέρασαν 13 μήνες, μεταξύ διαιτητικών δικαστηρίων, διαπραγματεύσεων, προσφυγών στο ΣτΕ για το σταθμό «Βενιζέλου»- προσπαθούν κυβέρνηση, Aττικό Μετρό Α.Ε. και ανάδοχος, να βάλουν το έργο ξανά στις ράγες. Μόνο που χάθηκε πολύτιμος χρόνος και τώρα, όλοι, «τρέχουν και δε φτάνουν».

Πέραν των άλλων, η κυβέρνηση, τουλάχιστον το τεχνικό επιτελείο, γνωρίζει το μέγεθος του εγχειρήματος αφού μάλιστα υπάρχει κι αυτό που η πόλη αντιλαμβάνεται ως μπέρδεμα και αφορά στην απόφαση Μπαλτά για το σταθμό «Βενιζέλου».

(more…)

Ο σταθμός «Βενιζέλου» θα συνδεθεί αργότερα με το δίκτυο

Καθημερινή, 30.12.2015

Του Γιώργου Λαλιού

Οι αρχαιολογικές ανασκαφές που πραγματοποιήθηκαν στο κέντρο της Θεσσαλονίκης ήταν ταυτόχρονα δώρο και κατάρα για την πόλη. Δώρο, γιατί αποκάλυψαν μια ολόκληρη πόλη κάτω από την πόλη, χαρίζοντας μοναδικά ευρήματα που προσέθεσαν πολύτιμη επιστημονική γνώση για την ιστορία της Θεσσαλονίκης. Κατάρα, γιατί οδήγησαν στον χρονικό εκτροχιασμό του έργου.

Πολλά μπορούν να γραφτούν για τα λάθη που έγιναν στον σχεδιασμό του έργου, όσον αφορά και τις αρχαιολογικές εργασίες. Μπορεί η αρχική σύμβαση να προστάτευε το Δημόσιο, προβλέποντας ότι ο ανάδοχος δεν δικαιούται να ζητήσει αποζημίωση όσο κι αν κρατήσουν οι ανασκαφές (ήταν άλλωστε αυτονόητο ότι, ειδικά στο τμήμα του Μετρό που ακολουθεί την Εγνατία, η αρχαιολογική σκαπάνη θα έφερνε στο φως τη Μέση Οδό, στις διάφορες φάσεις της). Κανείς όμως δεν υπολόγιζε ότι οι εργασίες θα κρατήσουν… μια δεκαετία και θα τινάξουν στον αέρα το χρονοδιάγραμμα του έργου. Χαρακτηριστικό είναι ότι όλοι οι διευθυντές του έργου (εκ μέρους της Αττικό Μετρό, δηλαδή του Δημοσίου) υποστήριζαν -άλλοτε δημόσια και άλλοτε σε άτυπες ενημερώσεις για το έργο- ότι οι αρχαιολογικές εργασίες εκτελούνταν με ακραία αργούς, ακόμα και για το Δημόσιο, ρυθμούς.

(more…)

Γιορταστικός μποναμάς για το Μετρό Θεσσαλονίκης

Voria.gr, 04.12.2015

Της Άννης Καρολίδου

Εορταστικός μποναμάς θα είναι για τη Θεσσαλονίκη η συμφωνία επανεκκίνησης της βασικής γραμμής του Μετρό, δήλωσε στη Voria.gr o πρόεδρος της «ΑΚΤΩΡ», Δημήτρης Κούτρας, επιβεβαιώνοντας έτσι τη πρόσφατη δέσμευση του υπ. Υποδομών Χρ. Σπίρτζη ότι η διαπραγμάτευση μεταξύ αναδόχου και υπουργείου κοντεύει να ολοκληρωθεί.

Ο κ. Κούτρας, από το σταθμό «Νέα Κρήνη» της επέκτασης προς Καλαμαριά, ανήμερα της γιορτής της Αγίας Βαρβάρας που γιορτάζουν οι εργαζόμενοι στα υπόγεια έργα, επέλεξε να δώσει ένα αισιόδοξο αλλά και ξεκάθαρο μήνυμα για το Μετρό, καθώς «δεν υπάρχουν χρονικά περιθώρια» (σ.σ η χρηματοδότηση έχει παραταθεί μέχρι την άνοιξη του 2020).

Ο επικεφαλής της ΆΚΤΩΡ και πλέον τεχνικός σύμβουλος των τραπεζών για την ΑΕΓΕΚ(μέλος της κοινοπραξίας του έργου της βασικής γραμμής) υποστήριξε ότι δεν αποτελούν εμπόδιο στην επίτευξη συμφωνίας, οι διαιτητικές διαδικασίες που μένουν να γίνουν και από τις οποίες θα κριθούν οι απαιτήσεις του εργολάβου για 670 εκατ ευρώ πλέον της σύμβασης.

«Έχει εκδικασθεί περίπου το 50% των αιτημάτων και από τις αποφάσεις που έχουν εκδοθεί μπορεί να συναχθεί το ποσό που τελικά θα επιδικασθεί. Μπορεί να κλείσει η συμφωνία, στην οποία θα προβλέπεται ότι θα γίνουν σε σεβαστες οι αποφάσεις των διαιτητικών δικαστηρίων. Πρέπει να προχωρήσουμε γιατί δεν υπάρχουν χρονικά περιθώρια για το έργο», είπε ο πρόεδρος του ΑΚΤΩΡΑ.

Ο κ. Κούτρας δήλωσε ότι οι πρόσθετες απαιτήσεις του αναδόχου, μπορεί να φαίνονται, στους μη γνωρίζοντες, μεγάλες (σ.σ συμβατικός προϋπολογισμός στα 900 εκατ ευρώ) αλλά το έργο είχε υποεκτιμηθεί και ξεκίνησε με πολλά προβλήματα. Το κόστος της βασικής γραμμής είναι τουλάχιστον 1,5 δισ και εκτιμάται ότι τα δικαστήρια θα ικανοποιήσουν περίπου το 30%-35% της συνολικής οικονομικής διεκδίκησης.

Σε ό,τι αφορά στο σταθμό «Βενιζέλου», που ως γνωστόν έχει κολλήσει στο θέμα των αρχαιοτήτων, ο κ. Κούτρας είπε ότι το Μετρό δεν μπορεί να περιμένει τη «Βενιζέλου». Όσο για το αν μπορεί να κατασκευαστεί ο σταθμός με τις αρχαιότητες in situ, δήλωσε πολύ χαρακτηριστικά ότι η τεχνική λύση θα έχει μεγάλο κόστος γιατί «πρέπει να γίνει κέντημα», για να στηριχθούν τα αρχαία.

Η τεχνική λύση για τον σταθμό «Βενιζέλου» θα έχει μεγάλο κόστος γιατί «πρέπει να γίνει κέντημα», για να στηριχθούν τα αρχαία, τόνισε στη Voria.gr ο κ. Κούτρας

Θα πρέπει να σημειωθεί ότι η εκ των υστέρων κατασκευή του σταθμού «Βενιζέλου», θα απαιτήσει το κλείσιμο του μετρό από το σταθμό «Συντριβάνι» και ανατολικά προς ΝΣΣ, για διάστημα από 6 έως και 18 μήνες, όπως εκτιμούν μηχανικοί της Αττικό Μετρό Α.Ε αλλά και του αναδόχου.

Όταν ρωτήθηκε ο κ. Κούτρας για την τύχη των εργαζομένων στο βασικό έργο, είπε ότι από τη στιγμή που θα αναλάβει υπεργολάβος η ΑΚΤΩΡ, θα ενταχθούν στο δυναμικό της.

Δεκέμβριο του 2018 έτοιμο το Μετρό στην Καλαμαριά
Σήμερα λοιπόν, το Μετρό γιόρτασε στη Καλαμαριά, ελπίζοντας σε άμεση επίλυση του προβλήματος της βασικής γραμμής. Μάλιστα η γιορτή έγινε στο σταθμό «Νέα Κρήνη», που βρίσκεται μπροστά από το χρονοδιάγραμμα εργασιών, όπως τόνισε ο διευθυντής Μετρό Θεσσαλονίκης, κ. Γιώργος Κωνσταντινίδης, ο οποίος έκανε μία γρήγορη περιγραφή της εξέλιξης του έργου, τώρα που ουσιαστικά έχουν ολοκληρωθεί οι απαλλοτριώσεις και έχουν ανοίξει όλα τα εργοτάξια. Το έργο της Καλαμαριάς έχει συμβατικό προϋπολογισμό 400 εκατ.ευρώ και θα περαιωθεί μέχρι το Δεκέμβριο του 2018.

Σε ότι αφορά στο σταθμό «Νέα Κρήνη», που βρίσκονται στη συμβολή της Βρυούλων με το αδιάνοικτο τμήμα της Πόντου, η υπεύθυνη του έργου από πλευράς εργολάβου, η κ. Σπ. Πετροπούλου, ενημέρωσε ότι ο σταθμός βρίσκεται στη φάση κατασκευής του σκυροδέματος. Έχει γίνει η πλάκα θεμελίωσης, κατασκευάζεται η πλάκα στο επίπεδο «-1» και μένει η κατασκευή ενός ακόμη επιπέδου. Η κατασκευή σκυροδέματος θα ολοκληρωθεί προς το τέλος του καλοκαιριού του 2016 και θα ακολουθήσουν τα αρχιτεκτονικά του σταθμού.

Παρών στην εκδήλωση ήταν και ο δήμαρχος Καλαμαριάς κ. Θεοδόσης Μπακογλίδης, ο οποίος ευχήθηκε το έργο της επέκτασης να λειτουργήσει ως μοχλός για την επανεκκίνηση και κατασκευή του έργου της βασικής γραμμής.

Στη σύντομη τελετή ιερούργησε ο νέος μητροπολίτης Νέας Κρήνης και Καλαμαριάς κ.κ. Ιουστίνος.

«Εξω από τα τείχη της Θεσσαλονίκης το μετρό»

Efsyn.gr, 04.10.15

Της Βασιλικής Τζεβελέκου

Η διευθύντρια του Αρχαιολογικού Μουσείου Θεσσαλονίκης δεν μασάει τα λόγια της. Υπεραμύνεται, φυσικά, της παραμονής των βυζαντινών ευρημάτων στον σταθμό Βενιζέλου. Πιστεύει όμως ότι το ίδιο το έργο κακώς ξεκίνησε σε μια πόλη γεμάτη αρχαιότητες. «Τα 9,5 χιλιόμετρα τα κάνεις με τα πόδια σε… 50 λεπτά», λέει

Η τελευταία απόφαση του Κεντρικού Αρχαιολογικού Συμβουλίου να μην αποσπαστεί το σπουδαίο μνημειακό σύνολο της βυζαντινής Θεσσαλονίκης από τον σταθμό του μετρό στη Βενιζέλου και να προκριθεί λύση για την ανάδειξή του, με ή χωρίς τον σταθμό, έχει προκαλέσει νέες αντιδράσεις.

Συζητήσαμε με την Πολυξένη Αδάμ-Βελένη, αρχαιολόγο και ανασκαφέα, με δεκάδες ανακοινώσεις σε πανελλήνια και διεθνή συνέδρια, και διευθύντρια του Αρχαιολογικού Μουσείου Θεσσαλονίκης. Διακρίνεται για την ευθύτητα των λόγων της και τις γνώσεις της για τη γενέθλια πόλη της και τη μακεδονική γη. Με τη βοήθειά της ξετυλίγουμε το κουβάρι των εξελίξεων.

• Ποια είναι η επιστημονική άποψη και η προσωπική θέση σας για τη μη απόσπαση των αρχαιοτήτων από τον σταθμό Βενιζέλου;

Είμαι ανασκαφέας της Θεσσαλονίκης σχεδόν 30 χρόνια και έχω βιώσει όλη την πορεία της καταστροφής της, ακόμα και στους νεότερους χρόνους. Ταυτόχρονα, είναι η γενέτειρά μου, την αγαπάω, την πονάω και θέλω σαφώς να έχει καλύτερη όψη και καλύτερη εκπροσώπηση του ιστορικού παρελθόντος της. Είναι, ίσως, η μοναδική ευρωπαϊκή πόλη, που σώζει την περίμετρο των τειχών της από τόσο πρώιμα χρόνια.

Επίσης, είναι η μοναδική βυζαντινή πόλη στον ευρωπαϊκό χώρο που γνωρίζουμε ακριβώς την έκτασή της, μαζί με την Κωνσταντινούπολη, που ανήκει όμως στην ευρωπαϊκή Τουρκία. Οταν μια πόλη περιβάλλεται από τα τείχη της και αυτά σώζονται, είναι τραγικό λάθος να σκαλίζεις τα σωθικά της. Είναι περισσότερο από βέβαιο ότι θα βρεις μπροστά σου πολλά σημαντικά προβλήματα.

• Είχατε επισημάνει οι αρχαιολόγοι την άποψη εναντίον των υπόγειων κατασκευών;

Τα τελευταία 25 χρόνια η Θεσσαλονίκη αντιμετώπισε σωρεία προβλημάτων από την εμμονή πολλών αρχόντων της που θέλησαν να κάνουν υπόγειες κατασκευές. Επανειλημμένα από το 1994 τονίζαμε να μην ανοίξουν τίποτα που να αφορά υπόγεια κατασκευή μετρό.

Ή τουλάχιστον να μην αγγίξουν τις αρχαίες επιχώσεις, γιατί γνωρίζαμε πού αρχίζουν και πού σταματούν. Χρειαζόταν πράγματι μετρό η Θεσσαλονίκη, αλλά εκτός των τειχών. Την απόσταση των 9,5 χιλιομέτρων μέσα στην πόλη τη διανύεις σε… 50 λεπτά με τα πόδια. Μετρό χρειαζόταν από το Σιντριβάνι μέχρι το αεροδρόμιο, που τελικά δεν θα έχει. Ηταν εξαρχής τραγικό λάθος να γίνει μετρό εντός των τειχών. Θα ήταν πιο εύκολος και πιο φτηνός ο σχεδιασμός ενός «ελαφρού» μέσου.

• Λέτε ότι είναι μια ιστορία παλιά. Για τις αρχαιότητες είχε ληφθεί μέριμνα;

Ξεκίνησε ο Κούβελας, με «την τρύπα», όπως λέμε στη Θεσσαλονίκη. Μετά ο Παπαγεωργόπουλος θέλησε να πάρει όλη τη δόξα μόνος του και να φτιάξει μετρό στην πόλη. Από το 1994, που πρωτοξεκίνησαν οι εργασίες, καταλήξαμε το 2004 σε ένα κατάπτυστο, κατά τη γνώμη μου, μνημόνιο συνεργασίας. Δεν αναφερόταν πουθενά ότι κάποιες αρχαιότητες μπορούν να μείνουν στη θέση τους. Εγραφε ότι θα αφαιρούνται για να προχωράει το έργο. Και σε αυτό πατάει σήμερα η εταιρεία. Παρότι είχαμε διαμηνύσει ότι είναι επικίνδυνο -και εγώ προσωπικά-, ο Χρήστος Ζαχόπουλος το υπέγραψε.

• Η μοναδικότητα του ευρήματος στον σταθμό Βενιζέλου πού έγκειται;

Δεν έχουμε αστικούς ιστούς του Βυζαντίου, που ήταν κατεξοχήν κοσμική αυτοκρατορία, και όχι θρησκευτικού τύπου. Δεν έχουμε δείγματα της αστικής ζωής και αυτό το εύρημα είναι μοναδικό σε παγκόσμιο επίπεδο. Μας δείχνει πώς ήταν οργανωμένη η πόλη. Οταν βρίσκεις τέτοιους θησαυρούς, δεν τους μετακινείς. Τους αναστηλώνεις και τους αναδεικνύεις. Ενας δρόμος έχει την αξία του γιατί είναι εκεί που είναι. Είναι τοπόσημο. Δεν τον πας αλλού.

«Εξω από τα τείχη της Θεσσαλονίκης το μετρό»

Οταν τον σηκώσεις, του καταστρέφεις την αυθεντικότητα. Είναι ένα τρομερό ατού για τη Θεσσαλονίκη, που χρόνια ψάχνει αλλόφρων μια ταυτότητα, τη φυσιογνωμία της. Λύσεις υπάρχουν. Δεν θέλουν να τις εφαρμόσουν στην Αττικό Μετρό. Είναι προφανές. Αν ήθελε να αδράξει τα σημεία των καιρών, θα έκανε έναν σταθμό-πρότυπο και θα πωλούσε το «knowhow» σε όλο τον κόσμο.

Πάνω σ’ αυτόν τον δρόμο διαδραματίστηκαν σημαντικά γεγονότα της πόλης. Είναι κεντρικός οδικός άξονας. Εκατέρωθεν βρίσκονται τα εργαστήρια χρυσοχοΐας και χαλκουργίας, που ήταν διάσημα στο Βυζάντιο -εξακολουθούμε να έχουμε την ίδια χρήση σήμερα στην Εγνατία-, ενώ περιβάλλεται από σημαντικά κτίρια και κλείνει με ένα τετράπυλο.

• Εάν δεν υπερασπιζόταν σταθερά και επίμονα ο Γιάννης Μπουτάρης την παραμονή των βυζαντινών αρχαιοτήτων εκεί, θα είχαν ήδη μετακινηθεί;

Οπωσδήποτε. Το εύρημα έμεινε στη θέση του αποκλειστικά και μόνο χάρη σε αυτόν τον άνθρωπο. Οι αρχαιολόγοι διατύπωσαν τη σπουδαιότητά του. Αλλά, για πρώτη φορά στα χρονικά, μια τοπική αυτοδιοίκηση και ένας δήμαρχος σώζει κάτι που οφείλαμε να το σώσουμε εμείς. Τη σημαντικότητα του ευρήματος την αντιλαμβάνεσαι μόνο όταν πατήσεις το πόδι σου εκεί. Είναι η βυζαντινή Πομπηία μας. Σκόπιμα δεν έγινε αυτοψία, όπως σκόπιμα δεν επιτρέπει η εταιρεία να κατεβεί κανένας. Αν άφηναν τον κόσμο να το δει, ο εμπορικός σύλλογος όχι δεν θα διαμαρτυρόταν, αλλά θα το υπερασπιζόταν περισσότερο από τους αρχαιολόγους. Ολόκληρη η πόλη θα ήθελε να το σώσει.